Make Gaza great again

Donald Trump is knettergek. Dat is inmiddels algemeen bekend. Een poos geleden hoorde ik nog weleens conservatieven die hem goed vonden omdat hij tegen abortus is, en verder alles voor lief namen; maar die zijn stil geworden (of mijn bubbel uit…). 

Heb je zijn toespraak voor de Verenigde Naties gezien, waarin hij de zeven oorlogen opsomde die hij beëindigd had? Er waren oorlogen bij waar ik nog nooit van gehoord had, maar Trump begon met de klacht dat hij voor het beëindigen ervan nog niet de Nobelprijs voor de Vrede gehad heeft. Trump is een totale narcist, hij zou eigenlijk de hele dag bij Freud op de sofa moeten liggen. Maar zie nu, nu zou het toch kunnen dat er door zijn ingrijpen vrede komt in het Midden-Oosten. Misschien, want een duurzame vrede is er nog niet. Maar we zijn er dichter bij dan lange tijd. Wie weet gaat het toch gebeuren, stopt het bombarderen en gaat Gaza weer opgebouwd worden, komt er weer voedsel en onderdak voor de honderdduizenden Gazanen die nu leven als in een hel. Wie weet geschiedt er iets van gerechtigheid en barmhartigheid. In dat geval doet Donald Trump het helemaal alleen voor zichzelf. Waarschijnlijk laat hij ook een leuk resort voor rijke westerlingen bouwen aan het strand van Gaza, en zet hij in het midden daarvan een potsierlijke villa, voor zijn eigen vakanties. Waarschijnlijk laat hij zich fotograferen als ‘gouverneur van Gaza’ met een petje op en de tekst ‘Make Gaza great again’. Waarschijnlijk krijgt hij dan ook nog zijn felbegeerde Nobelprijs. Hoe een koe een haas vangt, hoe de narcist vrede bracht. Het doet me denken aan wat Adam Smith ‘de onzichtbare hand’ noemde. Adam Smith was een 18e eeuwse econoom die in zijn werk ‘The Wealth of Nations’ een theorie ontwikkelde hoe hebzucht indirect leidt tot welvaart voor allen. Zo verdedigde hij het kapitalisme. Kapitalisme is niet alleen goed voor de bovenlaag, maar uiteindelijk voor allen, aldus Smith. Want, het is waar, ondernemers zijn alleen maar uit op winst. Zij denken uitsluitend aan hun eigen villa en hun eigen portemonnee. Maar onbedoeld hebben allen daar wat aan. Want om als ondernemer te slagen, moeten zij iets produceren wat consumenten werkelijk willen hebben. Bovendien moeten zij hun product voor de best mogelijke prijs aanbieden. Dit leidt tot efficiëntie en innovatie, en uiteindelijk tot een kwalitatief beter en goedkoper aanbod voor iedereen - onbedoeld! Adam Smith noemde dit mechanisme ‘de onzichtbare hand’. De onzichtbare hand maakt dat hebzucht onbedoeld toch de naaste ten goede komt. Ik vind die theorie van Adam Smith diep goddeloos. Zij leidt er namelijk toe dat we hebzucht en egoïsme geen kwaad meer noemen. Zij leidt ertoe dat we het kwade goed noemen en het goede kwaad. 

En toch verbaas ik me ook over de onzichtbare hand. Zit deze wereld dan zó goed in elkaar dat zelfs narcisme tot vrede kan leiden? Dat lijkt me een godsbewijs.